Traumaopvang bij kinderen.

Kinderen met de effecten van een indrukwekkende ervaring.

Je hoeft niet groot en volwassen te zijn om hele indrukwekkende gebeurtenissen mee te maken. Ook op hele jonge kinderleeftijd kunnen kinderen hele heftige indrukken op doen. Dat kan al beginnen tijdens de zwangerschap van de moeder en ook tijdens en na de geboorte. Om een idee te geven van indrukwekkende ervaringen, volgen hieronder voorbeelden.

Traumatische ervaringen bij kinderen.

Een traumatische ervaring is voor een kind een ervaring en energie alsof het voor een leeuw heeft moeten vluchten. Gelukkig verwerken de meeste kinderen, die iets heel ergs meemaken, deze gebeurtenis(sen) op eigen kracht door de ouders of verzorgers en zonder inschakeling van hulpverlening.  Bij  zo’n 20% van de kinderen ontwikkelen zich problemen ten gevolge van deze gebeurtenis(-sen) in de volgende perioden:

1 Tijdens zwangerschap

De biologische basis van deze fase is de ervaring van de eenheid van de foetus met de moeder tijdens het bestaan in de baarmoeder. Als alles goed gaat, kunnen de omstandigheden van een ongeboren kind ideaal zijn, zodat volledig aan de behoefte van veiligheid kan worden voldaan. Het verlies tijdens de zwangerschap van een tweelingbroertje of zusje is hiervan een voorbeeld. Ook indrukwekkende ervaringen en sterke emoties van de moeder kunnen tijdens de zwangerschap worden overgedragen en na de bevalling door werken op het kind.

2  Na de geboorte

Voorbeelden van aanleidingen zijn lichamelijk en geestelijk geweld, (verkeers)ongeluk, seksueel misbruik, verwaarlozing (emotioneel, opvoedkundig), gezinsuitbreiding, heftige ruzies, verhuizing, plotseling verlies van een dierbare door een ongeval of een andere gebeurtenis, medische situaties zoals gezondheidsverandering ouders, pestervaringen, rampen.

Verschijnselen bij kinderen op deze ervaringen.

Net als bij volwassenen is het ook bij kinderen zo dat elk kind zijn eigen verwerkingsstijl heeft. Of zich problemen ontwikkelen en welke, wanneer en hoe lang ze blijven bestaan, hangt af van meerdere factoren. Het ene kind lijkt er luchtig overheen te stappen zonder schadelijke gevolgen op de langere duur. Een ander kind is bij een gelijksoortige ervaring van slag en dit werkt ook lang na de schokkende ervaring door. Kinderen in verschillende leeftijdcategorieën hebben ook meer karakteristieke verschijnselen bij de klachten. Beelden, klanken, kleuren, geuren, geluiden en woorden kunnen het geheugen, de gevoelens en het daarin verborgen trauma weer oproepen.

Bij peuters en kleuters kun je hierbij verwarring, angstig gedrag, angst van scheiden, destructief gedrag, terugvallen op gedrag uit de eerdere ontwikkelingsperiode, agressie tegen komen.

Bij kinderen van de basisschoolleeftijd kun je zien; verminderde schoolprestaties, concentratieproblemen, agressieve of angstige fantasieën, onterechte schuldgevoelens, bezorgdheid over veiligheid, bezorgdheid om anderen.

Bij pubers en adolescenten zie je  problemen op school, schaamte voor gevoel van kwetsbaarheid, schaamte voor afhankelijkheid van ouders, radicale gedragsveranderingen, gevaarlijk gedrag, neiging om gebeurtenis in gedrag te herhalen, toename van conflicten met ouders, alcohol- en/of drugsmisbruik, destructieve en agressieve fantasieën, angst om controle te verliezen over deze fantasieën, beperkt toekomstperspectief.                                                                     (bron: http://www.emdr.nl/emdrbijkinderen.htm)

Punten die van invloed zijn op verwerkingsstijl

Van enkele punten is de invloed op de verwerkingsstijl van het kind bekend.         – de aard van de indrukwekkende gebeurtenis                                                                        – hoe functioneerde het kind vóór de gebeurtenis(sen) in andere spannende situaties?
– wat is het karakter en temperament van het kind?
– de mate van handigheden van het kind om met nare ervaringen om te gaan
– de vaardigheid van ouders en andere gezinsleden om met moeilijkheden om te gaan
– de reacties van de ouders en andere gezinsleden op de indrukwekkende gebeurtenis (-sen)
– de reacties van het kind op de gebeurtenis en en de reactie aandacht van de ouders hierop naar het kind.

Mogelijkheden voor behandeling

In traumaverwerking is het in de 1e fase belangrijk om vooral als hulpverlener onbevooroordeeld alleen maar te luisteren naar het verhaal. De eerste reactie komt voort uit onder andere de adrenalineinjectie (stresshormoon) die mensen krijgen. Dat zorgt voor een super alertheid en de sterke behoefte in het delen van de ervaringen uit het gebeurde. In deze fase heeft het weinig tot geen zin om in te gaan op emoties. Laat de mensen in de spraakwaterval van beelden en gedachten de vrije loop gaan. Langzamerhand gaat deze fase en staat van alertheid over op een lichamelijke toestand waarin de beelden van het gebeuren minder nadrukkelijk worden en de gevoelens meer naar boven komen.

De 2e fase komen gevoelensen emoties komen meer op de voorgrond. Angst, verdriet, frustratie en andere emoties zoeken de uitweg. Iedereen heeft wel eens meegemaakt om in een acute stress-situatie te komen, daarin adequaat te reageren en daarna met knikkende knieën tot het besef te komen dat het wel erg spannend was.

In een 3e fase komt de splitsing tussen het wel of niet behandelen. Bij een gezonde verwerking verzwakken de gedachten, gevoelens en herinneringen en heeft de persoon geen begeleiding meer nodig. Bij een niet adequate verwerking ontstaan de bijverschijnselen zoals ze beschreven zijn het hoofdstukje over de verschijnselen. Als deze verschijnselen niet op tijd herkend worden dat bestaat er een kans op het ontstaan van een Post traumatisch Stress Syndroom (PTSS). Ook bij kinderen is dit een risico. De neveneffecten kunnen tot heel lang na de indrukwekkende ervaring een negatieve invloed op het leven geven.

EMDR

Een behandeling die zich al vaak heeft bewezen is de EMDR. Mits door een professionele hulpverlener en met werkelijke aandacht toegepast, blijkt het effect bijzonder goed te zijn in bijna alle behandelingen. EMDR is als behandeling mogelijk wanneer het kind of de adolescent last heeft van problemen, waarvan wordt gedacht dat ze te maken hebben met eerder meegemaakte ingrijpende gebeurtenissen. EMDR staat voor “Eye Movement Desensitization and Reprocessing”. Deze behandelmethode wordt in Nederland bij volwassenen toegepast sinds 1994 en bij kinderen en jongeren sinds ongeveer 2000. Als hulpmiddelen hierbij worden spelvormen en poppen of eventuele andere eigendommen van het kind een belangrijke rol spelen. De behandelaar heeft zelf ook voorwerpen die hulp bieden bij de behandeling zoals bv. grote poppen (living puppets) of handpoppen.

Deze behandeling kan goed worden aangevuld of ondersteund met vormen van rouwverwerking, beweging en muziek, het schrijven van een brief of dagboek, het maken van een collage of hele diverse expressievormen met ander materiaal.

http://latenttalent.nl/index.php/traumaopvang/

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s